Frustracje małych dzieci
W pracy wychowawczej należy chronić dziecko przed frustracjami, przeciwdziałając w ten sposób ich ujemnym skutkom. Jeśli dziecko spotyka się z napaściom, złośliwymi kpinami, fałszywymi oskarżeniami ze strony kolegów, co naraża je na frustrację, wtedy należy im zapobiegać przez właściwe oddziaływanie na zespół dziecięcy. Jeśli dziecko traktowane jest niesprawiedliwie przez niektórych nauczycieli, zachodzi potrzeba zmiany takiego stanu rzeczy. Jeśli powodem frustracji są kary fizyczne stosowane przez rodziców, wtedy należy dążyć do modyfikacji stosowanych przez nich środków oddziaływania wychowawczego.
Ochrona przed frustracjami
Chroniąc dziecko przed zbędnymi frustracjami nie zabezpieczamy go jednak w pełni przed ich doznawaniem. Z tego względu jednym z ważnych zadań pracy wychowawczej jest uodpornienie dzieci na doznawane frustracje, przejawiające się w wystąpieniu pozytywnych reakcji frustracyjnych. Jest to szczególnie ważne w odniesieniu do narażonych na liczne frustracje dzieci przewlekle chorych, wykazujących defekty fizyczne, dzieci pochodzących z rodzin rozbitych lub znajdujących się w trudnych warunkach materialnych. W codziennym życiu występuje szereg naturalnych sytuacji, które mogą być wykorzystane dla wykształcenia poprawnego sposobu reagowania na frustrację. Można w tym celu przeprowadzić rozmowę na temat zaistniałych sytuacji, zanalizować postępowanie dziecka, sformułować wnioski. Zasadniczym celem tego rodzaju rozmów jest uświadomienie różnych strategii postępowania w sytuacjach frustracyjnych. Chodzi tu więc o uświadomienie dziecku pozytywnych i negatywnych sposobów reagowania na frustracje, wytworzenie właściwych ocen aprobujących jedne, odrzucających inne sposoby zachowania się.
Co zrobić?
Dla wykształcenia umiejętności poprawnego reagowania na frustrację można wykorzystać literaturę piękną, film, widowiska teatralne i telewizyjne, ukazujące różne sytuacje trudne oraz zachowanie się przedstawianych w nich postaci. Szczególne walory wychowawcze maja przy tym książki, filmy, widowiska zawierające wzory pozytywnych reakcji frustracyjnych, przydatnych do naśladowania w różnych sytuacjach występujących w życiu dziecka.
Na podstawie: pod red. doc. dr hab. W Pomykało, Vademecum dla rodziców.